ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ

 

CÉSAR CANTONI

 

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ

 

Φόρος τιμής στον Ο. Χένρι

 

Είναι φθινόπωρο στην πόλη που ζω,

και πάνω στου σπιτιού μου το γέρικο δέντρο

απομένει πια μόνο ένα φύλλο.

Όταν πέσει, θα πεθάνω.

Την ιδέα αυτή την οικειοποιήθηκα

—οφείλω να το παραδεχτώ—

σκεπτόμενος τον Ο. Χένρι.

(Τί...! Δεν έχετε διαβάσει

«Το Τελευταίο Φύλλο;»)

Γέρικο δέντρο είμαι κι εγώ,

χωρίς καθόλου φύλλα·

διάγω κι εγώ, όπως κι αυτό,

τις φθινοπωρινές μου μέρες.

 Έξω, γαντζωμένο στο κλαδί του,

το φύλλο ακόμα αντιστέκεται, περήφανο,

στον άνεμο και στο χαλάζι.

Έτσι αντιστέκομαι κι εγώ μες στο δωμάτιό μου:

γράφοντας στίχους.

 Όταν περάσει το φθινόπωρο,

κι αφού ο σκοπός του θα έχει εκπληρωθεί,

το φύλλο θα έχει ήδη πέσει — κατάσταση ανεπανόρθωτη.

Κι εγώ θα έχω, επιτέλους, γράψει το τελευταίο μου ποίημα.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

23 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1951

 

CÉSAR CANTONI

 

23 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1951

 

Ήταν 6:45 μ.μ., όταν η μητέρα μου,

ξαπλωμένη σε ένα σιδερένιο κρεβάτι

στο Ισπανικό Νοσοκομείο της Λα Πλάτα,

γέννησε ένα ξανθό αγόρι

που εμφάνισε—το πρώτο σημάδι

της δυσφορίας του για τον κόσμο—

ένα ψυχαναγκαστικό τικ στην όψη.

 

Σήμερα το ίδιο αυτό αγόρι,

τόσο άβολο όσο και την ημέρα που γεννήθηκε,

σέρνει τούτες τις γραμμές με χέρια γέρου.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΤΙ ΕΦΕΡΕ Ο ΤΑΧΥΧΡΟΜΟΣ

ΤΙ ΕΦΕΡΕ Ο ΤΑΧΥΧΡΟΜΟΣ

Το καλύτερο δώρο από την Αργεντινή: τη νέα ποιητική συλλογή του φίλου μου César Cantoni ! Ευχαριστώ από καρδιάς τον Καίσαρα και του στέλνω την αγάπη μου.

ΣΙΝΕΦΙΛ

CÉSAR CANTONI

 

ΣΙΝΕΦΙΛ

 

Εγώ ήμουν ο Μίκυ Ρουρκ, εσύ ήσουν η Κιμ Μπάσιντζερ.

Για εννιάμιση βδομάδες ήμασταν ευτυχισμένοι.

Μετά ξεμείναμε από πλοκή και το σενάριο πήγε στράφι.

(Τα συνήθη: η ζωή, ο έρωτας, κάτι τέτοια...)

Σήμερα το πρωί, παίρνοντας πρωινό,

θυμήθηκα ξανά την ταινία μας.

Ήσουν τόσο όμορφη τότε σαν σταρ του σινεμά.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΚΑΝΤ

 

CÉSAR CANTONI

 

Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΚΑΝΤ

 

Ο Καντ, που ουδέποτε βγήκε έξω από την Καινιξβέργη

–λέγεται μάλιστα ότι ήταν απρόθυμος

να βγει έξω κι απ’ το σπίτι του–,

έφτασε να γνωρίσει τον κόσμο

πιο καθαρά

από τον οποιονδήποτε πολυταξιδεμένο,

πράγμα που σε βάζει να σκέφτεσαι

–κι ας φαίνεται περίεργο–

ότι ο κόσμος όλος χωράει σ’ ένα δωμάτιο.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

Ο ΦΙΛΟΣ ΜΟΥ ΚΑΙΣΑΡ ΚΑΝΤΟΝΙ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΟΥ

 

Yorgos Kentrotís nació en Molaoi, Laconia, en 1958. Es poeta, escritor y traductor. Realizó estudios universitarios en su país, Italia y Alemania. Actualmente, se desempeña como profesor de Teoría de la Traducción Literaria en la Universidad Jónica de Corfú. Su labor de traductor abarca el griego antiguo, el latín y varias lenguas europeas modernas. Publicó hasta el presente seis poemarios, dos novelas, ocho libros de ensayo y más de setenta trabajos de traducción. En los últimos días, tuvo la gentileza de enviarme por correo postal “Los límites del silencio” (2023), antología poética traducida al español por José Antonio Moreno Jurado y publicada en España por Padilla Libros Editores y Libreros. Con todo agradecimiento, comparto aquí dos poemas de muestra:

*

TRADUCIENDO A BRECHT

. A la memoria de Franco Fortini

Mientras me traduces (me dijo Brecht en mi

sueño), veo que te pegas a mis palabras con

intransigencia. Si añades pensamientos-

palabras tuyas, añadirás valor al valor de mis

versos. Mira mi material como brújula e índice

y no con la norma de la ley o las consecuencias. Yo fui

. primero en el

desorden por doquier y siempre sacaba

sobrevalor de ideas de la dialéctica de la calle.

Por eso te digo: me gusta la traición del texto;

me muestra que en el fondo me has entendido.

¡Duda de mis escritos, dado que pones

a hablar mi lengua en la tuya!

Cuantos entienden de poética no ven daño en

ello. Tú sabes la mejor solución para mí.

Lo que yo digo lo coge quien me cuestione;

a nuestros semejantes les preocupa ser libres, no esclavos.

*

JOYAS VARIADAS

(Esquilo, Agamenón, vv. 914-930)

. Dedicado a Yiula Trigazi

Hija de Leda, te había dejado aquí para que

guardaras mi palacio. Oh Clitemnestra, volví

y siento –para convencerte

de que vencí– que debo, en lo que te opones

a mí, imitar a los bárbaros, anda y mira

a quien hablas: a mí. Te resolveré

de una vez las dudas y te pediré

que me mires como hombre y me clasifiques

entre la gran multitud de los mortales. Los

adornos, las joyas no añaden ni una i a la fama

de los hombres. Pero también los dioses te suben a su lado

si ven que los respetas y deseas mucho al

hombre que te desea mucho en los antros

de los placeres que persigues como la misma respiración.

************************

Querido amigo: gracias, una vez más, por obsequiarme “Los límites del silencio”. Quiero que sepas que valoro inmensamente tu libro, tanto por la altitud poética del lenguaje como por la profundidad y sutileza de los significados. Hay en él conocimiento, imaginación, ingenio, profusión de recursos y una ostensible vocación estética, que lo hacen inmejorable. Celebro su publicación y espero que encuentre en la lengua española los lectores que merece. Como verás, hoy compartí una muestra del mismo en mi página de Facebook; son apenas dos poemas de los muchos que me gustaron. Van saludos y un abrazo afectuoso. C.C.

ΕΠΕΤΕΙΟΣ

 

CÉSAR CANTONI

 

ΕΠΕΤΕΙΟΣ

 

2 Απριλίου 1982:

αρχίζει, χωρίς εισαγωγές,

ο πόλεμος στις Μαλβίνες.

Σαράντα δύο χρόνια μετά,

το αγγλικό πυροβολικό

συνεχίζει να κατατρέχει τη μνήμη μου.

«Νικάμε!»

ακούω τον στρατηγό Γαλτιέρι να λέει,

με αιθυλεστερική έμφαση.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

Η ΜΟΙΡΑ ΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ

 

CÉSAR CANTONI

 

Η ΜΟΙΡΑ ΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ

 

Η μοίρα των βιβλίων είναι απρόβλεπτη, όπως και αυτή των ανθρώπων. Υπάρχουν βιβλία που γίνονται δολοφονούνται, με το που θα βγουν απ’ το τυπογραφείο. Έτσι, ο Ρικάρδο Γκουιράλδες, αφού δημοσίευσε το Γυάλινο κουδούνι (El cicerro de cristal), απογοητευμένος από αυτό που είχε δημιουργήσει έπιασε και πέταξε όλη την έκδοση σε μια στέρνα. Παρόμοιο έγκλημα, αν και λιγότερο αποτρόπαιο, στοιχειοθετείται, όταν όσα βιβλία αρνούνται οι συγγραφείς τους βρίσκονται αποκλεισμένα από τον κατάλογο της λογοτεχνικής παραγωγής τους λες και πρόκειται για τίποτα νόθα παιδιά.

Πλην όμως αμείλικτη δεν είναι μόνο η αυτοκριτική: ποτέ δεν λείπουν τα βιβλία που είτε κατασχέθηκαν και πετάχτηκαν μαζικά στη φωτιά από τη σκοταδιστική μισαλλοδοξία κάποιου τυράννου εν υπηρεσία είτε έχουν ιδιοκτήτες που σπεύδουν να τα κάψουν, για να μη βρεθούν να είναι οι ίδιοι θύματα της τιμωρητικής πυράς.

Η αλήθεια είναι ότι τα βιβλία, άπαξ και κυκλοφορήσουν, γίνονται ανεξάρτητα και αποκτούν τη δική τους ζωή και ακολουθούν μονοπάτια αφάνταστα. Τα ανέκδοτα γύρω από την τύχη των βιβλίων είναι ατελείωτα, όντας μάλιστα όλα τους λίγο-πολύ περίεργα. Μια φορά κοιτάζοντας έναν πίνακα προσφορών σ’ ένα βιβλιοπωλείο του Μπουένος Άιρες, με έκπληξη έπεσα πάνω σ’ ένα βιβλίο γραμμένο από κάποιον γείτονά μου στη Λα Πλάτα· όταν το άνοιξα, διαπίστωσα ότι είχε ιδιόχειρη αφιέρωση σε έναν γνωστό σε όλη την Αργεντινή συγγραφέα, που όμως, όπως φαίνεται, ελάχιστα τον ενδιέφερε να κρατάει δώρα από τους συναδέλφους του.

Υπάρχουν εκείνοι που λένε ότι τα βιβλία δεν πρέπει να δανείζονται, επειδή, είτε από ξεχασιά, είτε από οκνηρία ή και από λόγους λιγότερο αθώους σπανιότατα επιστρέφονται. Υπάρχουν όμως και εκείνοι που τα αφήνουν επίτηδες σε δημόσιους χώρους –μπαρ, δρόμους, αίθουσες αναμονής, τρένα, λεωφορεία…– για να τα μαζέψουν άλλοι και να τραφούν με το διάβασμά τους.

Για να μη μακρηγορούμε, κάθε βιβλίο δημιουργεί τον δικό του αναγνώστη, τον οποίο και γυρεύει να βρει με πολλούς και διάφορους τρόπους. Μερικές φορές τον βρίσκει γρήγορα, ανοίγοντας τον διάλογο που προτείνουν οι σελίδες του· άλλες φορές πρέπει να κάνει ασυνήθιστα ταξίδια, κανονικούς περίπλους, και για μεγάλο χρονικό διάστημα, προτού βρεθεί κάποιο χέρι να το βγάλει και να το σώσει από κάποιο σκοτεινό ράφι ή κονισαλέο κασόνι. Τούτο το τελευταίο δεν έχει, όμως, και μεγάλη σημασία: διότι, αν υπάρχει κάτι που ξέρουν να κάνουν τα βιβλία, είναι να περιμένουν.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

Ο ΠΟΙΗΤΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ

 

CÉSAR CANTONI

 

Ο ΠΟΙΗΤΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ

 

Κάποτε, όταν ήμουν νέος,

πήγα να φυτέψω

μια σφαίρα στο στήθος μου.

 

Αυτός ο φόρος τιμής στον Μαγιακόφσκι

–ήμουν, τότε, μαρξιστής–

και κάτι ενθουσιώδεις στίχοι που είχα γράψει

προοιωνίστηκαν, στην πλέον οικεία

ασυλία μου, θέση υψηλή και αξιομνημόνευτη.

 

Δεν ξέρω αν από δειλία ή από καθαρή άνεση,

για πολύ-πολύ καιρό, περίμενα

την πολυπόθητη σφαίρα να μου τη φυτέψει άλλος.

 

Στο τέλος η Επανάσταση απέτυχε,

κανείς δεν συνεργάστηκε να με σκοτώσει,

και να ’μαι εδώ, ποιητικά εκθρονισμένος,

να γράφω τώρα τούτες τις αράδες.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΡΓΕΝΤΙΝΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΜΟΥ

 

ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΡΓΕΝΤΙΝΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΜΟΥ

 

Ο Γκιγιέρμο Πιλία και ο Λουίς Μαχιόρι παρουσιάζουν σήμερα το έργο του Σέσαρ Καντόνι που εξέδωσαν η Νόρμα Ετσεβέρρι και η Άνχελα Χεντίλε.

Στέλνω σε όλους τους ποιητικούς χαιρετισμούς μου και την αγάπη μου από την Κέρκυρα.

 

ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΤΟΥ ΑΝΕΜΟΥ

 

CÉSAR CANTONI

 

ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΤΟΥ ΑΝΕΜΟΥ

 

Ξαφνικά ο αέρας εξάπτεται, μαίνεται

και ανακατεύει τα πάντα τριγύρω:

υπονομεύει κόμβους κυκλικούς και κήπους,

γκρεμίζει δέντρα εκατοντάδων ετών,

σηκώνει των στεγών τις λαμαρίνες,

στοιβάζει σκουπίδια στους δρόμους,

κόβει του τηλεφώνου τα καλώδια,

την ηλεκτροδότηση διακόπτει της πόλης...

 

Πλην όμως ο άνεμος είναι και στοιχείο ποιητικό,

των ποιητών η ευνοούμενη μεταφορά:

φέρνει και πηγαίνει ειδήσεις στην ώρα τους,

κουβαλάει απ’ τις καμπάνες αντίλαλους,

πολύ συχνά συνομιλεί με τα φύλλα,

λέει στα παιδιά παραμύθια,

μου ψιθυρίζει στ’ αφτί τ’ όνομά σου,

σε όσους φεύγουν λέει «αντίο»...

Δίχως άνεμο δεν υπάρχει σχεδόν ούτ’ ένα ποίημα.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.