ΑΓΑΠΗΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΑ

 

ΑΓΑΠΗΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΑΓΑΠΗΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΑΓΑΠΗΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΑΝΤΙΟ ΣΤΟΝ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟ ΛΙΟΝΤΑΚΗ

ΑΝΤΙΟ ΣΤΟΝ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟ ΛΙΟΝΤΑΚΗ

ΔΙΑΒΑΣΜΑΤΑ ΠΑΡΑ ΘΙΝ' ΑΛΟΣ

ΔΙΑΒΑΣΜΑΤΑ ΠΑΡΑ ΘΙΝ' ΑΛΟΣ

ΤΟ ΠΟΙΗΤΙΚΟ ΕΚΚΡΕΜΕΣ

PAUL VALÉRY

ΤΟ ΠΟΙΗΤΙΚΟ ΕΚΚΡΕΜΕΣ

Το ποιητικό εκκρεμές προχωρεί από την αίσθηση προς κάποια ιδέα ή κάποιο αίσθημα, επανέρχεται σε μια ανάμνηση της αίσθησης και τείνει στην καθαρή πράξη, η οποία θα αναδημιουργούσε αυτή την αίσθηση. Συνεπώς η  αίσθηση είναι ουσιαστικά παρόν. Δεν υπάρχει άλλος ορισμός για το παρόν από την ίδια την αίσθηση, συμπληρωμένη ίσως από την παρορμητική πράξη, η οποία θα την τροποποιούσε. Αντίθετα όμως η καθαρή σκέψη, η εικόνα, το αίσθημα, είναι πάντα κατά κάποιον τρόπο δημιούργημα αφηρημένων αντικειμένων. Η μνήμη είναι η ουσία κάθε σκέψης. Η εικασία και οι αναμνήσεις της, ο πόθος, τα σχέδια, η σκιαγραφία των ελπίδων και των φόβων είναι η πρωταρχική εσωτερική δραστηριότητα της ύπαρξης.

Η σκέψη, με δυό λόγια, είναι η διεργασία, η οποία ζωντανεύει μέσα μας το ανύπαρκτο, του δανείζει, είτε το θέλουμε είτε όχι, τις συγκεκριμένες μας δραστηριότητες, και μας κάνει να εκλαμβάνουμε το μέρος για το όλο, την εικόνα για πραγματικότητα, δημιουργώντας την ψευδαίσθηση ότι βλέπουμε, ενεργούμε, εξουσιάζουμε, ανεξάρτητα από το προσφιλές γεροντικό σώμα μας, που το εγκαταλείπουμε με το τσιγάρο στην πολυθρόνα για να το ξαναβρούμε ξαφνικά μ’ ένα κουδούνισμα του τηλεφώνου ή με την εξίσου ξένη προσταγή του στομάχου μας που ζητεί τροφή…

Ανάμεσα στη Φωνή και τη Σκέψη, στη Σκέψη και τη Φωνή, στην Παρουσία και την Απουσία αιωρείται το ποιητικό εκκρεμές.

Από το βιβλίο: Paul Valéry, «Ποίηση και αφηρημένη σκέψη – Η καθαρή ποίηση», μετάφραση Χριστόφορος Λιοντάκης, Εκδόσεις Πλέθρον, Αθήνα 1990, σελ. 66-67.

ΑΛΗΘΕΙΑ

YVES BONNEFOY

ΑΛΗΘΕΙΑ

Έτσι ως το θάνατο, πρόσωπα ενωμένα,

Αδέξιες κινήσεις της καρδιάς στο ξανακερδισμένο σώμα.

Και πάνω του να πεθαίνεις, άκρα αλήθεια,,

Σ’ αυτό το σώμα παρατημένο στ’ αδυνατισμένα χέρια σου.

Η οσμή του αίματος θά ’ναι το αγαθό που ζητούσες,

Τόσον ελάχιστον, αχτιδοβολώντας σε μια σέρα από πορτοκαλιές.

Ο ήλιος θα στριφογυρίζει, με τη ζωηρή αγωνία του

Φωτίζοντας τον τόπο όπου όλα φανερώθηκαν.

Μετάφραση: Μηνάς Δημάκης & Χριστόφορος Λιοντάκης.

Από το βιβλίο: Υβ Μπονφουά, «Ποιήματα», μετάφραση: Μηνάς Δημάκης & Χριστόφορος Λιοντάκης, Εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα 1985, σελ. 55.

Η ΑΣΤΡΑΠΗ

ARTHUR RIMBAUD

Η ΑΣΤΡΑΠΗ

Η ανθρώπινη εργασία! Η έκρηξη που φωτίζει κάπου κάπου την άβυσσό μου.
  «Τίποτα δεν είναι μάταιο· εμπρός, ζήτω η επιστήμη!» κηρύσσει ο σύγχρονος Εκκλησιαστής, δηλαδή όλος ο κόσμος. Κι όμως, οι ελεεινοί και οι κηφήνες κλείνουν με τα πτώματά τους το δρόμο των άλλων... Αχ! γρήγορα, κάντε πιο γρήγορα· εκεί κάτω, πέρα από τη νύχτα, οι μέλλουσες ανταμοιβές, οι αιώνιες ... θ’ αφήσουμε να μας ξεφύγουν; ...
  — Τι να κάνω; Την εργασία την έχω δοκιμάσει και η επιστήμη είναι πολύ αργή... Ας καλπάζει η προσευχή, ας αστράφτει κι ας βροντά ... είναι ολοκάθαρο. Πολύ απλό, και κάνει τόση ζέστη· θα τα καταφέρουν και χωρίς εμένα. Ξέρω το χρέος μου, και θα είμαι περήφανος, όπως τόσοι άλλοι, παραμελώντας το.

  Η ζωή μου ρήμαξε. Άντε! Ας κάνουμε το κορόιδο, ας τεμπελιάσουμε, έλεος! Και θα επιβιώσουμε διασκεδάζοντας, ονειροπολώντας εκτρωματικούς έρωτες και μυθικά σύμπαντα, γκρινιάζοντας και μεμψιμοιρώντας για τα φαινόμενα του κόσμου: σαλτιμπάγκος, ζητιάνος, καλλιτέχνης, ληστής – παπάς! Στο κρεβάτι του νοσοκομείου μού ξανάρθε έντονη μυρωδιά λιβανιού: μυροφύλακας, εξαγορευτής, μάρτυρας...

  Τα φαντάσματα της άθλιας ανατροφής μου επιστρέφουν. Και λοιπόν;... Να κλείσω τα είκοσι, μια και τα κλείνουν κι άλλοι...

  Όχι! όχι! Τούτη την ώρα ξεσηκώνομαι ενάντια στο θάνατο! Η εργασία μοιάζει εντελώς ασήμαντη μπροστά στον εγωισμό μου: προδίδοντας τον κόσμο θα συντόμευα πολύ το μαρτύριό μου. Την ύστατη στιγμή θα τά ’βαζα με τους πάντες...

  Και τότε, αχ! καημένη μου ψυχή, αποχαιρέτα τη την αιωνιότητα!

Μετάφραση: Χριστόφορος Λιοντάκης.

Από το βιβλίο: Arthur Rimbaud, «Μιά εποχή στην κόλαση», μετάφραση Χριστόφορος Λιοντάκης, Εκδόσεις Γαβριηλίδης, Αθήνα 2004 (δεύτερη έκδοση), σελ. 99-101.

ΣΑΛΤΙΜΠΑΓΚΟΙ

GUILLAUME APOLLINAIRE


ΣΑΛΤΙΜΠΑΓΚΟΙ

Ξεμακραίνει το μπουλούκι
Απ΄ του κάμπου τα περβόλια
Απ΄ τα γκρίζα πανδοχεία
Τ’ αλειτούργητα χωριά

Τα παιδιά πάνε μπροστά
Ξοπίσω σαλτιμπάγκοι αλλοπαρμένοι
Γνέφουν στα οπωροφόρα από μακριά
Κι εκείνα γέρνουνε καρτερικά

Σέρνουν μαζί τους σύνεργα κάθε λογής
Ταμπούρλα τσέρκια χρυσαφένια
Η αρκούδα κι η μαϊμού ζώα σοφά
Απ΄ τους περαστικούς πεντάρες ζητιανεύουν



Μετάφραση: Χριστόφορος Λιοντάκης.