ΚΙΝΗΣΗ

 

ARTHUR RIMBAUD

 

ΚΙΝΗΣΗ

 

Η κίνηση του κορδονιού υπεράνω της γκρεμίλας του ποταμού,

Το χάσμα στo ποδόστημα,

Της ράμπας η ταχύτητα,

Του ρεύματος η τεράστια έξαρση

Οδηγούν μέσ’ από ανήκουστα φώτα

Και μέσ’ από τη χημική καινοτομία

Τους ταξιδιώτες που έχουν περικυκλωθεί απ’ τα μπουρίνια της κοιλάδας

Και του σφοδρότατου ρεύματος.

 

Είναι του κόσμου οι κατακτητές

Και ψάχνουν την προσωπική τους χημική τύχη•

Η άθληση και η άνεση ταξιδεύουν μαζί τους•

Μπάζουν τα φορτία της εκπαίδευσης

φυλών, τάξεων και κτηνών σ’ αυτό το σκάφος.

Ανάπαυση και ίλιγγος

Στο κατακλυσμιαίο φως,

Στα τρομερά νυχτέρια της μελέτης

Γιατί απ’ τη συζήτηση ανάμεσα στα σκεύη και στα εξαρτήματα, — στο αίμα, στ’ άνθη, στη φωτιά, στα κοσμήματα —

 

Απ’ τον κλυδωνισμό των υπολογισμών σ’ αυτό το φευγαλέο σκαρί,

Βλέπουμε να κυλάει δίκην αναχώματοε πέρ’ από τον κινούμενο υδραυλικό δρόμο

Τερατώδες και εσαεί αυτόφωτο, — το απόθεμά τους σε μελέτες•

Κι ενώ αυτοί είναι διωγμένοι στην αρμονική έκσταση

Και στον ηρωισμό της ανακάλυψης.

Ανάμεσα στα πιο εκπληκτικά ατμοσφαιρικά επισυμβάντα

Ένα νεαρό ζευγάρι απομονώνεται κάπου μες στην κιβωτό,

— Είναι αυτή η αρχαία αγριότητα που συγχωρείται;

Και τραγουδάει έχοντας ήδη πιάσει θέση.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΤΙΤΟΣ ΠΑΤΡΙΚΙΟΣ: ΤΕΣΣΕΡΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

 

ΤΙΤΟΣ ΠΑΤΡΙΚΙΟΣ: ΤΕΣΣΕΡΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

 

ΤΑΡΙΧΕΥΤΗΣ ΠΤΗΝΩΝ

 

Οι ιδέες έρχονται όλο πιο αραιά

σαν τα πουλιά που λιγοστέψαν

κι ούτε που μένουν, χάνονται

το ίδιο απρόσμενα όπως ήρθαν.

Μού ’ρχεται δύσκολο να καραδοκώ

με δίχτυα, ξόβεργες, απόχες

μες στη συμφόρηση των δρόμων

μήπως για μια στιγμή περάσουν.

 

 

ΤΟ ΤΡΙΑ ΚΑΡΟ

 

Εκείνη η αδιάκριτη ερώτηση «τί σκέφτεσαι;»

σαν έχεις ύφος κάπως σκεφτικό

δεν μ’ ενοχλεί όπως παλιότερα

αντίθετα μου δίνει ευχαρίστηση

με τις δυνατότητες που προσφέρει.

Μπορώ να επινοήσω διάφορες ιστορίες

πειστικά ειπωμένες σαν πραγματικές

μπορώ ύποπτη να παρουσιάσω την αλήθεια

έτσι που να φανεί σαν ψέμα

ή ακόμα μπορώ ν’ ανακαλύψω

πως δεν σκεφτόμουν απολύτως τίποτα.

Ελάχιστες ώρες στη ζωή μας

κυκλοφορούμε με διαφάνεια γυαλιού.

 

 

Η ΠΥΛΗ ΤΩΝ ΛΕΟΝΤΩΝ

 

Τα λιοντάρια είχαν χαθεί από χρόνια

ούτε ένα δεν βρισκόταν σ’ όλη την Ελλάδα

ή μάλλον ένα μοναχικό, κυνηγημένο

κάπου είχε κρυφτεί στην Πελοπόννησο

χωρίς ν’ απειλεί πια κανέναν

ώσπου το σκότωσε κι αυτό ο Ηρακλής.

Ωστόσο η θύμηση των λιονταριών

ποτέ δεν έπαψε να τρομάζει

τρόμαζε η εικόνα τους σε θυρεούς και ασπίδες

τρόμαζε τ’ ομοίωμά τους στα μηνμεία των μαχών

τρόμαζε η ανάγλυφη μορφή τους

στο πέτρινο υπέρθυρο της πύλης.

Τρομάζει πάντα το βαρύ μας παρελθόν

τρομάζει η αφήγηση όσων έχουν συμβεί

καθώς τη χαράζει η γραφή στο υπέρθυρο

της πύλης που καθημερινά διαβαίνουμε.

 

 

ΡΟΔΑ ΑΕΙΘΑΛΗ

 

Η ομορφιά των γυναικών που άλλαξαν τη ζωή μας
βαθύτερα κι από εκατό επαναστάσεις
δεν χάνεται, δεν σβήνει με τα χρόνια
όσο κι αν φθείρονται οι φυσιογνωμίες
όσο κι αν αλλοιώνονται τα σώματα.
Μένει στις επιθυμίες που κάποτε προκάλεσαν
στα λόγια που έφτασαν έστω αργά
στην εξερεύνηση δίχως ασφάλεια της σάρκας
στα δράματα που δεν έγιναν δημόσια
στα καθρεφτίσματα χωρισμών, στις ολικές ταυτίσεις.
Η ομορφιά των γυναικών που αλλάζουν τη ζωή
μένει στα ποιήματα που γράφτηκαν γι’ αυτές
ρόδα αειθαλή αναδίδοντας το ίδιο άρωμα τους
ρόδα αειθαλή, όπως αιώνες τώρα λένε οι ποιητές.

ΑΦΙΕΡΩΣΗ

 

ARTHUR RIMBAUD

 

ΑΦΙΕΡΩΣΗ

 

Στην αδελφή μου Λουίζ Βανάεν από το Βορινγκέμ: — Η γαλάζια καλύπτρα της να κοιτάει προς του Βορρά τις θάλασσες. — Για τους ναυαγισμένους.

Στην αδελφή μου Λεονί Ομπουά ντ’  Ασμπί. Μπάου — η χλόη η θερινή που βομβίζει και πυορροεί. — Για τον πυρετό των μανάδων και των παιδιών.

Στη Λουλού, —το δαιμόνιο— που έχει διατηρήσει μια κάποια προτίμηση για τα προσευχητάρια  της εποχής των Φίλων Κυριών και της σχετικώς ελλιπούς παιδείας της. Για τους άντρες! — Στην Κυρία ***.

Στον έφηβο που ήμουν εγώ κάποτε. Σ’  αυτόν τον άγιο γέροντα, ερημίτη ή ιεραπόστολο.

Στο πνεύμα των φτωχών. Και σ’ ένα μέρος του ανώτατου κλήρου.

Καθώς και σ’ οποιανδήποτε λατρεία στον οποιονδήποτε τόπο λατρείας και ανάμεσα στ’  ό,τι συμβεί και στ’ όπου κι αν συμβεί, όσο είμαστε υποχρεωμένοι να βρισκόμαστε εκεί, ακολουθώντας της στιγμής την παρόρμηση ή τ’ όποιο δικό μας σοβαρό ελάττωμα.

Απόψε στο Κιρκήτειο των απροσπέλαστων πάγων λιπαρή σαν ψάρι, και φωτισμένη σαν τους δέκα μήνες της κόκκινης νύχτας —(ίσκα η καρδιά της όλη και όλη της κεχριμπαρένια)— απλώς και μόνον για να προσευχηθώ βουβά,  σαν αυτές τις νύκτιες περιοχές, και για να προηγηθώ  σε ανδραγαθήματα βιαιότερα και αυτού ακόμα του πολικού χάος.

Έναντι παντός τιμήματος και μ΄ όλους τους αέρηδες αντάμα, ακόμα και σε ταξίδια μεταφυσικά. — Πλην όμως περί αυτών πλείνονα τότε.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής. 

ΟΡΤΑΝΣ

 

ARTΗUR RIMBAUD

 

Ο.

 

Τα τερατουργήματα άπαντα βιάζουν τις αποτρόπαιες χειρονομίες της Ορτάνς. Η μοναξιά τους είναι η ερωτική μηχανική, η ανάλωσή της, η αγαπητική δυναμική. Υπό την επίβλεψη μιας κάποιας παιδικής ηλικίας υπήρξε, σε πολυάριθμες εποχές, η φλογερή των φυλών ηδονή. Οι θύρες της είναι ανοιχτές στη δυστυχία. Εκεί, η ηθική των σημερινών πλασμάτων χάνει το σώμα της μές στο πάθος της ή πάνω στην ώρα της πράξης της — Ω ρίγος τρομερό των εναρκτήριων ερώτων πάνω στο ματωμένο έδαφος και μέσ’  απ’  το φωτιστικό υδρογόνο! Βρείτε την Ορτάνς.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

BOTTOM

 

ARTΗUR RIMBAUD

 

BOTTOM

 

Όντας η πραγματικότητα υπεράγαν ακανθώδης για τον ιδιαίτερο και ανώτερό μου χαρακτήρα — βρέθηκα εξάλλου στο σπίτι της Κυρίας *** ως μέγα φαιογάλαζο πτηνό που, πεταρίζοντας προς τ’ ανάγλυφα της οροφής, έσερνε τις φτερούγες του στους ίσκιους της εσπέρας.

Ήμουν στα πόδια του κρεβατιού με το μπαλντακίνο και  σήκωνα τα λατρευτά του κοσμήματα και τα φυσικά του αριστουργήματα… και ήμουν αρκούδος μέγας, σωματώδης, με ούλα βιολετιά και τρίχωμα ασπρισμένο απ’ τη θλίψη, με τα μάτια μου καρφωμένα στα κρύσταλλα και στ’ ασημικά που ήσαν στην κονσόλα.

Τα πάντα εκεί έγιναν τότε ίσκιοι και φλογερό ενυδρείο. Το πρωί —αυγή μαχητική του Ιουνίου— έτρεξα στους αγρούς, ως άλλος γάιδαρος, σαλπίζοντας και κραδαίνοντας τη λύπη μου, έως ότου οι Σαβίνες των προαστίων ήρθαν και ρίχτηκαν στο στέρνο μου πάνω.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΕΚΔΗΛΩΣΗ

Με την Τένια Ρηγάκου και τη Μαρίνα Παπασωτηρίου συμπαρουσιάσαμε χτες το απόγευμα στο Αρχαιολογικό Μουσείο Κέρκυρας το βιβλίο του Βασίλη Λέτσιου : "Μεταφραστική αναγέννηση. Αναμεταφράζοντας τους Αρχαίους στην επτανησιακή ποιητική παράδοση".

Εξαιρετικά όλα. Πρωτίστως το βιβλίο, που ανοίγει νέους δρόμους στη Μεταφραστική.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΒΡΑΔΥ

 

ARTΗUR RIMBAUD

 

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΒΡΑΔΥ

 

Όποιο βράδυ, για παράδειγμα, τύχει να βρεθεί ο αφελής περιηγητής πολύ πέρα από τις οικονομικές μας φρικαλεότητες, όλο και κάποιο χέρι διδασκαλικό θα ζωντανέψει των λιβαδιών το κλειδοκύμβαλο. Διότι στον μυχό του νερόλακκου παίζουν χαρτιά, και στης επιφάνειας τον καθρέφτη ανασύρονται βασίλισσες και ευνοούμενες κυρίες των τιμών. Εκεί υπάρχουν άγιες, πέπλα και νήματα αρμονικά, εκεί θα δεις και θρυλικούς χρωματισμούς με το ηλιοβασίλεμα.

Ο περιηγητής αναρριγεί στο διάβα κυνηγιών, στην κάθοδο ορδών. Η κωμωδία στάζει στα χορτάρια: στο παλκοσένικο τουτέστιν των ξυλοπόδαρων και των παλιάτσων. Ομοίως και η αμηχανία των φτωχών και αδυνάτων σε τούτες όλες τις βλακώδεις σκηνές!

Στο σκλαβωμένο του όραμα μέσα —η Γερμανία στήνει σκαλωσιές προς τα φεγγάρια, οι έρημοι των Τατάρων καταυγάζονται—το κέντρο της Ουράνιας Αυτοκρατορίας βρίθει αρχαίων εξεγέρσεων· δίπλα στις σκάλες και στων βασιλέων τους λίθινους θρόνους — θα οικοδομηθεί ένας κόσμος μικρός, χλομός και επίπεδος: η Αφρική και η πολύμορφη Δύση. Κατόπιν θα φανεί ένα μπαλέτο από θάλασσες οικείες και από γνώριμες νύχτες, μια χημεία άνευ αξίας και κάτι μελωδίες εντελώς απίθανες.

Η ίδια δε αστική μαγεία σε κάθε σημείο, οπουδήποτε κι αν μας αφήσει η ταχυδρομική άμαξα! Ακόμα και ο στοιχειωδέστερος φυσιοδίφης αισθάνεται ότι του είναι πλέον αδύνατο να υποταχθεί σ’ αυτή την προσωπική ατμόσφαιρα, σε μμιαν ομίχλη τύψεων σωματικών, όπου και η απλή διαπίστωσή της είναι ήδη οδύνη.

Όχι! — Η στιγμή του καμινιού, των αναρπασμένων θαλασσών, των υποχθόνιων πυρκαγιών, του παρασυρμένου πλανήτη και του επακόλουθου όλεθρου, συνιστούν βεβαιότητες που δηλώνονται στη Βίβλο και στις Νόρνες με την ελάχιστη ενδεικτική μοχθηρία, και οι οποίες θα βρεθούν εποπτευόμενες από κάποιο ον εξόχως σοβαρό. — Όλα τούτα θα συμβούν, και δεν αποτελούν απλώς στοιχεία κάποιου θρύλου!

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΤΑΝΓΚΟ

 

Συζήτηση περί τάνγκο απόψε στο Πολύτεχνο, στην Κέρκυρα.

Συμμετείχαν η παλιά μου φοιτήτρια και διδακτόρισσα Αγλα'ί'α Παντελάκη που μετέφρασε το βιβλίο της Κάτριν Μακλίν,  ο Θόδωρος Ζηνιάτης που διάβασε ένα διήγημα και η Άντζελα Ρέγγη που διηύθυνε τη συζήτηση, όπου είπα κι εγώ δυο-τρία πράγματα.

Στην αρχή και στο τέλος χορεύτηκαν μερικά τάνγκο. Ευτυχώς για την τέχνη του τάνγκο όχι από εμένα!

FAIRY / ΠΟΛΕΜΟΣ

 

ARTHUR RIMBAUD

 

FAIRY

 

I

Για την Ελένη συνωμότησαν οι διακοσμητικοί χυμοί μες στις παρθένες σκιές όπως και οι απαθείς διαύγειες μες στην αστρική σιωπή. Η ζέση του καλοκαιριού αποέσπασε την εμπιστοσύνη των βουβών πουλιών, η δε προσήκουσα νωθρότητα αφέθηκε σε μια βάρκα ανεκτίμητου πένθους, που αρμενίζει σε όρμους νεκρών ερώτων και εξαχνωμένων αρωμάτων.

— Ύστερα από τη στιγμή του τραγουδιού των ξυλοκοπισσών, στο φλίφλισμα του χείμαρρου κάτω από τα ερειπωμένα δάση, στα κουδουνίσματα των βοοειδών, στον αντίλαλο των κοιλάδων και στις κραυγές των στεπών. —

Για τα παιδικά χρόνια της Ελένης ρίγησαν και δέρατα και ίσκιοι — και των φτωχών τα στήθη, και τ’ ουρανού οι θρύλοι.

Και τα μάτια της και ο χορός της, σε κατάσταση υπεροχής ακόμα και μπροστά στις πολύτιμες λάμψεις, και μπροστά στις ψυχρές επιρροές, μα και μπροστά στην απόλαυση του όλου σκηνικού διακόσμου και της μοναδικής της ώρας.

 

II ΠΟΛΕΜΟΣ

Παιδί σαν ήμουν κάποιοι ουρανοί μού όξυναν την όρασή μου: όλοι δε οι χαρακτήρες εκλέπτυναν τα χαρακτηριστικά μου. Τα Φαινόμενα περιτοιχίζονται. — Τώρα, η αιώνια εναλλαγή των στιγμών και το άπειρο των μαθηματικών με κυνηγούν έξω απ’ αυτόν τον κόσμο όπου βιώνω όλες τις πολιτικές επιτυχίες, όντας σεβαστός απ’ την αλλόκοτη παιδική ηλικία και τις τεράστιες αγάπες. — Ονειρεύομαι έναν Πόλεμο, δικαίου ή ισχύος, και λογικής εντελώς απρόβλεπτης.

Είναι μάλιστα τόσο απλό όσο και μια μουσική φράση.

 

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΣΚΗΝΕΣ

 

ARTHUR RIMBAUD

 

ΣΚΗΝΕΣ

 

Η παλιά Κωμωδία ακολουθεί τις συγχορδίες των νόμων της και διακρίνει τα Ειδύλλιά της:

Λεωφόροι με παραστάσεις παλιάτσων και ξυλοπόδαρων.

Είναι μια μακριά ξύλινη εξέδρα από τη μια ώς την άλλην άκρη ενός χαλικόστρωτου, όπου ολόκληρο πλήθος βαρβάρων κινείται εκεί ελισσόμενο κάτω απ’ τ’ απογυμνωμένα δέντρα.

Σε διαδρόμους όλο μαύρη γάζα, παίρνοντας καταπόδι τα βήματα των περιπατητών με φανούς και φύλλα.

Πουλιά μυστηριώδη χιμούν σε μια χτιστή σχεδία που την κουβαλάει το γεμάτο με τις βάρκες των θεατών αρχιπέλαγος.

Λυρικές σκηνές με συνοδεία αυλών και τυμπάνων υποκλίνονται μέσα από κάτι εσοχές βολεμένες κάτω από στέγες, γύρω από τις σάλες κάτι σύγχρονων λεσχών ή και γύρω από της αρχαίας Ανατολής τις αίθουσες.

Η όλη μαγεία ξετυλίγεται στην κορυφή ενός αμφιθεάτρου στεφανωμένου από λόχμες, — και βεβαίως ταράζεται και μετατονίζεται για τους Βοιωτούς, στη σκιά των λικνιζόμενων δρυμών επάνω στη γράνα των καλλιεργούμενων αγρών.

Στη δική μας σκηνή η οπερέτα ξεχωρίζει επάνω ακριβώς στη διαχωριστική γραμμή δέκα χωρισμάτων που έχουν στηθεί απ’ τον εξώστη ίσαμε τα φώτα της ράμπας.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΣ

 

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΝΑ

ΚΑΛΟΥΔΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΤΖΑΝΤΕ