Σάββατο 26 Ιουλίου 2025

ΕΦΤΑ ΜΟΝΟΧΟΡΔΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΕΦΤΑ ΜΟΝΟΧΟΡΔΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑ

 

Τρεχαλητὸ τῶν λαλητῶν παντοῦ βομβίζει.

***

Χρυσάφι πράσινο ἐξ ἐφόδου γύρω ἀσπαίρει.

***

Τοῦ Πίνδαρου τὴ λύρα κρούουν τὰ τζιτζίκια.

***

Κυματισμοὶ ἀσπασμῶν ὀρχοῦνται μὲς στοὺς στίχους.

***

Τὰ λαίμαργα τῆς μνήμης ἐργαλεῖα σκάβουν.

***

Ριπὲς μικρὲς ἀνέμου ἀνοίγονται ὡς ριπίδια.

***

Στοῦ Σολωμοῦ τὰ γόνατα τὴν Καλλονὴ εἶδα.


Πέμπτη 24 Ιουλίου 2025

ΓΚΑΣΕΛΑ ΤΗΣ ΕΡΩΤΙΚΗΣ ΜΕΘΗΣ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΓΚΑΣΕΛΑ ΤΗΣ ΕΡΩΤΙΚΗΣ ΜΕΘΗΣ

(à la manière de Roumi et de Lorca)

 

Τὸ πράσινό μας ἔχει πιὰ ὡριμάσει.

Ἡ ὡρίμαση μᾶς ἔφερε χρυσάφι.

Τὰ πέλαγα μᾶς τρόμαζαν, μὰ πιὰ ὄχι:

νὰ πνίγεσαι τὸ μάθαμε πῶς εἶναι

σφιχτὰ ἀγκαλιασμένοι.

 

Ἡ θάλασσά μας εἶναι χωματένια:

μιὰ γῆ εἶναι καὶ τὴν ἔχουμε φωλιά μας.

Φτερὰ μεγάλα ἀνοίγουμε καὶ πᾶμε

ψηλὰ στοὺς οὐρανούς, μὰ γιὰ νὰ ᾽ρθοῦμε

ξανὰ στὰ χώματά μας.

 

Μακροθυμία ἁγνὴ τῆς ἐπιστήμης,

τῆς γνώσης ἐγκαρτέρηση, γαλήνη

τοῦ λογισμοῦ: τὶς ἔχει πλέον σβήσει

τοῦ ρόδου ὁ σάλος, καὶ εἴμαστε νηφάλιοι

μὲς στοῦ ἔρωτα τὴ μέθη.


Τετάρτη 23 Ιουλίου 2025

ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ ΤΗΣ ΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ ΤΗΣ ΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

 

Σκορπιοῦνται στὸ ποτάμι μέλη καὶ ἄκρα

καὶ ἀκράτητο τῶν ἀσπασμῶν τὸ ρεῦμα

μεμιᾶς τὰ καταπίνει.

 

Κατόπιν τὰ συστήνει ἐκ νέου ὡς γλώσσα

στημένη μὲ ρυθμοὺς πυκνῶν ρημάτων

ποὺ σβήνουν τὴν ὀδύνη.

 

Ἐκεῖ, στὴ γλώσσα ἐκείνη, κυματίζει

τὸ ἀείρροο σῶμα ἀπαρτισμένο ὡς κάλλος,

ὡς ζείδωρη γαλήνη.

ΕΛΥΤΗΣ, ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ, ΓΚΑΤΣΟΣ

 


ΣΥΜΒΟΛΗ ΜΟΥ

στον τόμο με τα πρακτικά του επιστημονικού συνεδρίου που οργάνωσε η ΚΕ του ΚΚΕ με θέμα "Η λογοτεχνία στα χρόνια της θύελλας (1940-1950)"
Τίτλος: "1943: Ελύτης, Εγγονόπουλος, Γκάτσος".

Τρίτη 22 Ιουλίου 2025

ΚΑΣΙΝΤΑ ΤΗΣ ΡΟΔΑΥΓΗΣ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΚΑΣΙΝΤΑ ΤΗΣ ΡΟΔΑΥΓΗΣ

 

Οἱ σερπαντίνες τῆς αὐγῆς τὰ ρόδα

χρωμάτιζαν, ποὺ μόλις εἶχαν σπάσει

μὲς στὰ γυαλιὰ τῶν καθρεφτῶν, τὶς λέξεις

τὶς μυστικὲς μ᾽ ὅλες μαζὶ τὶς ρίμες

ἀπ᾽ τὰ ποιήματά τους.

 

Ἀρώματα τῆς νύχτας μὲς στὴ μέρα

φυσοῦσαν τὴν ὁρμή τους καὶ τὴν κόμη

ἰσιώνανε τῶν στοχασμῶν, τῶν πόθων

τὰ φίλτρα, τὴ λαλιά τους.

 

Εὐθεῖες νικοτίνης μὲ σκοτάδι

στῶν ἐραστῶν ἐκάθισαν καὶ πάλι

τὸν νοῦ, στὰ βλέμματά τους

 

καὶ οἱ λογισμοὶ ἐκτινάχθηκαν ὡς ἄνθη

βαθιὰ στὰ ἰνδάλματά τους

 

τὰ ἁβρά, τ᾽ ἀπόρρητά τους.


Δευτέρα 21 Ιουλίου 2025

ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ ΜΕ ΣΟΛΩΜΙΑΝΗ ΚΑΝΤΕΝΤΣΑ


 

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ ΜΕ ΣΟΛΩΜΙΑΝΗ ΚΑΝΤΕΝΤΣΑ

 

Δαμάσκηνα, ἡμιτόνια καὶ λαχούρια,

ἀστεροειδεῖς, ἀνύσματα καὶ λόγια

μὲς στ᾽ ἄλικα φιλιά.

 

Καὶ τρέμουν ἁλισάχνες καὶ κοράλλια

ὡς χορωδίες στῶν ἀρχιπελάγων

τὴν ἁπαλὴ κοιλιά.

 

Τῆς Καλλονῆς τὸ βλέμμα, ἡ ὁμιλία

φωτίζουν ρίζες (ὅπως γράφει ο Κόντες)

στῆς γῆς τὴν ἀγκαλιά,

 

μὲ ἀγάπη ὡς εἶν᾽ πιωμένες

στὴ σκιὰ χεροπιασμένες.


ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΖΥΓΙΖΕΙ ΑΙΩΝΕΣ ΧΙΛΙΟΥΣ

 


PABLO NERUDA

 

ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΖΥΓΙΖΕΙ ΑΙΩΝΕΣ ΧΙΛΙΟΥΣ

 

Τὸ σήμερα τοῦ σήμερα ζυγίζει αἰῶνες χίλιους

μαζὶ μὲ τὰ φτερὰ ὅλων ὅσα θὲ νὰ γίνουνε αὔριο·

ὁ Νότος εἶναι σήμερα τῆς θάλασσας, μαζὶ μὲ

τὰ χρόνια τῶν νερῶν, ἡ σύνθεση καινούργιας μέρας.

 

Στὸ στόμα σου (ὣς στὸ φῶς ἢ ὣς στὸ φεγγάρι ἀνυψωμένο)

συνάχτηκαν τὰ πέταλα μιᾶς μέρας ξοδεμένης·

τὸ χτὲς μὲ τριποδίσματα ἔρχεται ἀπ᾽ τὸν μαῦρο δρόμο

τὴν ὄψη σου νὰ μᾶς θυμίσει πού ᾽χει πιὰ πεθάνει.

 

Χτές, σήμερα, αὔριο: ὅλα τους τὰ τρῶμε περπατώντας·

ξοδεύουμε τὴ μέρα σὰν φλεγόμενη ἀγελάδα,

καὶ τῆς ἀγέλης μας οἱ μέρες εἶναι μετρημένες·

 

τὸ ἀλεύρι του, ὅμως τὸ ᾽χει στὴν καρδιά σου ρίξει ὁ χρόνος.

Φοῦρνο ἔφτιαξε ὀ ἕρωτάς μου μὲ πηλὸ ἀπ᾽ τὸ Τεμοῦκο

καὶ ἐσὺ εἶσαι τώρα ἐκεῖ ὁ ἄρτος τῆς ψυχῆς μου ὁ ἐπιούσιος.

 

Μετάφραση: Γιῶργος Κεντρωτής.

Κυριακή 20 Ιουλίου 2025

ΓΚΑΣΕΛΑ ΤΩΝ ΗΡΕΜΩΝ ΒΡΟΧΩΝ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΓΚΑΣΕΛΑ ΤΩΝ ΗΡΕΜΩΝ ΒΡΟΧΩΝ

 

Ψιχαλιστὰ-ψιχαλιστὰ στὰ χείλη

καὶ ἀρδεύοντας μὲ μάγια τὸ σκοτάδι

στὸ στόμα μέσα πέφτουν δουλεμένα

τ᾽ ἀστέρια τῶν φιλιῶν καὶ πᾶν καὶ ὑψώνουν

ἀγάλματα σὲ κῆπο.

 

Ἰδιώματα καὶ διάλεκτοι καὶ γλῶσσες

συνέρχονται μετὰ καὶ μεταπλάθουν

ρανίδες ἀσπασμῶν σὲ τέλειες ρίμες

ποὺ κολυμποῦν ψηλὰ στοὺς οὐρανίσκους

καὶ χαμηλὰ στὸ χῶμα.

 

Ἕν᾽ ἀρχιπέλαγος μὲ ὁρμὲς γιὰ ναῦτες

φουσκώνει-ξεφουσκώνει καὶ ἀρμενίζει

μὲ ἀφρίζουσες ἁλμύρες μὲς στὴ νύχτα

ποὺ ἀνοίγει σὰν λουλούδι καὶ σὰν πύλη

στῶν πόθων τοὺς θριάμβους.

ΓΙΑ ΤΑ "ΑΛΑΝΙΑ" ΤΟΥ ΠΑΖΟΛΙΝΙ

 


ΓΙΑ ΤΑ "ΑΛΑΝΙΑ" ΤΟΥ ΠΑΖΟΛΙΝΙ

γράφει ο πατέρας Θεμιστοκλής Μουρτζανός


ΣΥΜΜΟΡΙΕΣ -ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΠΟΥ ΔΙΑΒΑΣAΜΕ (165) – PIER PAOLO PASOLINI, «ΑΛΑΝΙΑ», μτφρ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ, εκδόσεις Gutenberg

Ο φίλος και δάσκαλος Γιώργος Κεντρωτής μετέφρασε το μυθιστόρημα του σπουδαίου Ιταλού σκηνοθέτη και συγγραφέα Pier Paolo Pasolini «Αλάνια» και οι εκδόσεις Gutenberg το κυκλοφόρησαν στα πλαίσια της εξαιρετικής σειράς Aldina. Ο μεταφραστής πραγματοποίησε ένα δύσκολο έργο, καθότι εκτός από την ευρηματικότητα της μετάφρασης των παρατσουκλιών, τα οποία έπρεπε να αποδοθούν στα ελληνικά νοηματίζοντας ιταλικές λέξεις της χύδην συναναστροφής και καθημερινότητας, χρειάστηκε να δώσει με επιτυχημένο γλωσσικά τρόπο και ονόματα συνοικιών και περιοχών της Ρώμης, όπου εκτυλίσσεται η δράση, ενώ, σε σημειώσεις του, εξηγεί, ερμηνεύει, σχολιάζει τη γλωσσική γραφή του Παζολίνι (όπως η «συγγνωστή πλάνη» της χρήσης της λέξης raus που ο συγγραφέας τη γράφει ως Rausch σ. 16), βρίσκει ιταλικά τραγούδια και μας τα παρουσιάζει, κάνοντας μία εργασία, η οποία δεν περιορίζεται στην τυπική μετάφραση ενός κειμένου, αλλά και στη βοήθεια προς τον αναγνώστη να κατανοήσει λεπτομέρειές του.
Το μυθιστόρημα περιγράφει τη δράση μίας ομάδας αγοριών στη Ρώμη, εξ ου και ο τίτλος του «Αλάνια», μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο πόλεμο. Τα παιδιά, ουσιαστικά τα περισσότερα στην εφηβεία, φτωχοί πιτσιρικάδες, τριγυρνούν σε μικρές ομάδες ή συμμορίες στα περίχωρα της Ρώμης, παίζοντας, μεταπωλώντας ευτελή αντικείμενα ή διαπράττοντας διάφορες παρανομίες, προκειμένου και να καταφέρουν να επιβιώσουν, αλλά και να ζήσουν μικροχαρές της ηλικίας και του καιρού τους, σε καταστάσεις στέρησης, απουσίας αγάπης και έγνοιας τόσο από το κράτος όσο και από τα σπίτια τους. Αξιοσημείωτη η ουσιαστική απουσία σχολικής ζωής. Τα παιδιά αυτά ήταν καταδικασμένα να ζούνε και να περιπλανιούνται σε μια ζωή των δρόμων, όντως αλάνια. Το μυθιστόρημα εξέδωσε ο Παζολίνι το 1955 και γνώρισε μεγάλες αντιδράσεις από τον πολιτικό κόσμο της εποχής, ένεκα και της μαρξιστικής ιδεολογίας του συγγραφέα και σκηνοθέτη, όμως, παρά την αρχική κατάσχεση και απαγόρευση, αποτέλεσε την πρώτη συγγραφική επιτυχία του Παζολίνι.
Οι εικόνες είναι σκληρές. Μαρτυρούν μια κοινωνία κατεστραμμένη από τον πόλεμο και τον φασισμό, αλλά και μια κοινωνία στην οποία οι ταξικές ανισότητες δεν επιτρέπουν στα παιδιά, την θεωρητικά ελπίδα της, να ονειρευτούν έναν κόσμο στον οποίο θα συμμετέχουν όχι ως παρίες, αλλά ως συνδημιουργοί του. Η μόνη τους χαρά το μπάνιο στο ποτάμι, οι μικροκλοπές, το να πειράζουν τα κορίτσια, η πορνεία, η χαρτοπαιξία, η μετοχή τους σε έναν κόσμο διαφθοράς και ανηθικότητας. Το ίδιο και η κλοπή. Γιατί να έχουν ηθικούς φραγμούς σε έναν κόσμο ολοφάνερα άδικο; Πώς να αντέξουν μια οικογένεια στην οποία ο πατέρας- αφέντης χτυπά τη μάνα, τυραννά τα παιδιά και δεν έχει παρά ελάχιστα να προσφέρει στο «να γίνουν άνθρωποι», όπως λέγαμε παλιά; Πώς να αντέξουν έναν κόσμο σκοτεινό, όπου μόνο η φιλία και η παρέα αποτελούν διάλειμμα παρηγοριάς;
Είναι ένα βιβλίο το οποίο αποτελεί γροθιά στο στομάχι. Στην πραγματικότητα όμως είναι ένα βιβλίο το οποίο μας δείχνει πώς λειτουργούν οι συμμορίες και στην εποχή μας. Όταν ο μόνος τρόπος να αναδειχθείς είναι η μαγκιά, όταν υπάρχει η φτώχεια, όχι γενικά, αλλά σε σύγκριση με μεγάλες ομάδες συνομηλίκων, όταν το σχολείο δεν είναι σε θέση να καλλιεργήσει ένα όραμα ήθους και δημιουργικότητας, ώστε να εμπνευστούν τα παιδιά να βγούνε από το καβούκι της ευκολίας, όταν στις μεγάλες πόλεις της Ευρώπης, ίσως και στην Ελλάδα αργά ή γρήγορα, ομάδες θα διεκδικούν ρόλο και λόγο εις βάρος των βολεμένων, οι συμμορίες που σήμερα είναι μικρές και ελεγχόμενες, δεν θα μας κάνει εντύπωση εάν αυξηθούν και δυναμώσουν. Το νιώθουμε αυτό εκεί όπου υπάρχει εκφοβισμός, εκεί όπου αγόρια και κορίτσια δεν αισθάνονται ότι η ζωή τους έχει ένα νόημα δημιουργικότητας, όταν υπάρχει θυμός για αδιάφορους ή παρτάκηδες γονείς, τότε οι συμμορίες θα αποτελούν κάλυψη της ανάγκης του «ανήκειν». Οι λέσχες οπαδών μεγάλων ομάδων , τα επεισόδια, τα ραντεβού θανάτου είναι καμπανάκια.
Κάτι ακόμα. Δεν μεγάλωσα προσωπικά με παρέες που εκφράζονταν με τη χυδαία γλώσσα των «αλανιών». Ωστόσο, το νιώθω στο σχολείο, όταν τα αυτιά μου ακούνε χωρίς να φαίνομαι τον τρόπο που τα αγόρια, αλλά και τα κορίτσια σήμερα εκφράζονται στις καθημερινές τους σχέσεις, ότι δεν είναι κάτι το μη πραγματικό η διάλεκτος των «αλανιών». Η νεανική αργκό μπορεί να μοιάζει ενοχλητική για τους μεγάλους «καθώς πρέπει», όμως είναι και ένα σημάδι ότι πέρα από το ξύπνημα της ηλικίας, πέρα από την χαμηλού επιπέδου παιδεία, οι νέοι δεν ντρέπονται να μιλήσουν βγάζοντας προς τα έξω, συνειδητά ή ασυνείδητα, μία γλώσσα του κακού, της υποτίμησης του άλλου, ιδίως του σώματός του, της γελοιοποίησης και περιφρόνησής του. Αυτό όμως δεν τους κάνει να χωρίζουν από φίλοι και παρέες. Προφανώς και έχει ψυχολογικές ερμηνείες το φαινόμενο γλωσσικό. Στην πραγματικότητα όμως δείχνει ακατέργαστους εσωτερικά ανθρώπους που συναντούν μια κοινωνία στην οποία δεν υπάρχει η ευαισθησία της αγάπης για να ομορφύνει τον μέσα κόσμο τους και, τελικά, και τη γλωσσική τους έκφραση.
Κι ένα τελευταίο. Διαβάζοντας και προβληματιζόμενος, για μία ακόμη φορά αναρωτιέμαι πόσο ως Εκκλησία μπορούμε να προσεγγίσουμε αληθινά μια γενιά που ζει σε έναν κόσμο στον οποίο η αγάπη δεν περιλαμβάνεται στα must του. Πάντως, όχι κουνώντας το δάχτυλο και με υψηλά κηρύγματα.
Θερμές ευχαριστίες στον φίλο και δάσκαλο Γιώργο Κεντρωτή για το δώρο της μετάφρασης και του βιβλίου, όπως και στον εκδοτικό οίκο. Αν αντέχετε τη σκληρή πραγματικότητα και δεν θέλετε να μένετε κλεισμένοι στην αίσθηση ότι μόνο ο κόσμος σας αξίζει, τολμήστε να το διαβάσετε!

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
19 Ιουλίου 2025


εδώ

Κυριακή 13 Ιουλίου 2025

Η ΓΚΑΣΕΛΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΟΝΗΣ ΜΕ ΤΟ ΡΟΔΟ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

Η ΓΚΑΣΕΛΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΟΝΗΣ ΜΕ ΤΟ ΡΟΔΟ

 

Κρατᾶς τὸ ρόδο ἀμάραντο στὰ χέρια·

στὸν κῆπο τοῦ κορμιοῦ σου χίλια ρόδα

δοξάζουν τὸ ἄλικο τῶν ἀσπασμῶν μας.

Ἐκεῖνο τὸ ἕνα ποὺ κρατᾶς τονίζει

μιὰ μουσικὴ ὅλο λάμψεις.

 

Οἱ νότες του τινάζονται ἀδιαπτώτως·

σκληρὰ διαμάντια κρύβονται στὸ φῶς του,

μὰ σπάζουν στὸ βαθὺ τὸ κοίταγμά μας,

κι ἀμέσως θάλασσα πυρὸς γεννιέται

σὰν τοῦ Ἰσπαχὰν ροδώνας.

 

Προσκυνητὴς στὸν κῆπο σου ζυγώνει

ὁ μέγας ἥλιος τῶν φαιδρῶν συμπάντων.

Χλομιάζει ὡστόσο μπρὸς στὸ ἀνέσπερό σου

τὸ ρόδο· σκύβει, τὸ μυρίζει, κι ἔχει

βαφτεῖ ἄλικη ἡ ὄψη του ὅλη.

Σάββατο 12 Ιουλίου 2025

ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ ΤΗΣ ΜΥΡΟΒΟΛΟΥ ΑΒΥΣΣΟΥ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ ΤΗΣ ΜΥΡΟΒΟΛΟΥ ΑΒΥΣΣΟΥ

 

Ὠκεανοὺς τοῦ μυθικῶς ὑπάρχειν

ποδοπατοῦσε τὸ φαρὶ τοῦ λόγου

μὲ τὶς ὁπλὲς τοῦ ἀπείρου

 

καὶ θαυμαστὰ νερὰ σιντριβανίζαν

ἀπ᾽ τὶς βαθιὲς ἐρωγενεῖς δονήσεις

τοῦ στοχασμοῦ τοῦ ἐμπύρου

 

καὶ τὰ ἔμμυθα ὅλα πιὰ ἔλλογα ἔχουν γίνει

στὸ φιλιατρὸ τῶν ἀσπασμῶν χυμένα

σὰν ἄχνα λάλου ὀνείρου.

ΑΒΡΗ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΛΛΟΝΗ, ΣΑΝ ΜΟΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΣΑΝ ΤΟ ΞΥΛΟ

 


PABLO NERUDA

 

ΑΒΡΗ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΛΛΟΝΗ, ΣΑΝ ΜΟΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΣΑΝ ΤΟ ΞΥΛΟ

 

Ἁβρὴ εἶναι ἡ καλλονή, σὰν μουσικὴ καὶ σὰν τὸ ξύλο,

ἀχάτης, στάρι, μέταξα, ροδάκινα ὅλο λάμψη —

τὴν εἴχανε σὰν ἄγαλμα ποὺ ὅλο πετᾶ σμιλέψει.

Κι ἀπὸ κοντὰ τὰ κύματα κοντράρουν τὴ δροσιά της.

 

Ἡ θάλασσα τῆς βρέχει ἐκεῖ τ᾽ ἀστραφτερά της πόδια

ποὺ σχῆμα ἐπῆραν ἀπ᾽ τὸ βάδισμά τους μὲς στὴν ἄμμο·

ἡ θηλυκὴ φωτιὰ τοῦ ρόδου ποὺ ἔχει εἶναι τώρα

μιὰ φυσαλίδα ποὺ τὴ μάχονται νερὰ κι ὁ ἥλιος.

 

Τὸ ψύχους μοναχὰ τ᾽ ἁλάτι μὴν σ᾽ ἀγγίξει ἐσένα!

Ἄχ, ὁ ἔρωτας τὴν ἄθικτη ἄνοιξη μὴν καταστρέψει!

Τῶν ἀνεξίτηλων ἀφρῶν πανέμορφή μου λάμψη,

 

μὲ τοὺς γοφούς σου ἐσὺ μὲς στὰ νερὰ κάνε νὰ ἰσχύει

καινούργιο μέτρο γιὰ τὰ νούφαρα καὶ γιὰ τοὺς κύκνους,

καὶ τὸ ἄγαλμά σου μὲς στὰ κρύσταλλα αἰώνιο ν᾽ ἀρμενίζει.

 

 

Μετάφραση: Γιῶργος Κεντρωτής.


ΗΛΙΑΣ ΜΑΤΘΑΙΟΥ & ΠΑΜΠΛΟ ΝΕΡΟΥΔΑ




ΠΑΜΠΛΟ ΝΕΡΟΥΔΑ

Αλληλογραφία με τον αείμνηστο Ηλία Ματθαίου,
(μεταφραστή μεταξύ άλλων και του Νερούδα)
στα χρόνια που σπούδαζα στη Γερμανία.

Τετάρτη 9 Ιουλίου 2025

ΣΑΡΤΡΙΑΝΗ ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ

 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΤΗΣ

 

ΣΑΡΤΡΙΑΝΗ ΜΠΑΓΚΑΤΕΛΑ

 

Ποτὲ δὲν εἶναι τὸ εἶναι αὐτὸ ποὺ εἶναι.

ὑπάρχει τὸ εἶναι, ὑπάρχει καὶ ὁ ἐαυτός του·

μὰ ὑπἀρχει καὶ τὸ τίποτα

 

ποὺ παρεμβάλλεται στὴν ὕπαρξή τουσ.

Αὐτὸ τὸ τίποτα δὲν ξεπερνιέται,

γιατὶ δεν εἶναι τίποτα.

 

Ἡ ὑπέρβαση εἶναι ὡστόσο ἐλευθερία.

Τὸ νὀημά της τὸ ἀρθρώνει ἡ ζωή μας·

τὸ χτίζει στὸ τίποτα.




ΣΑΝ ΤΡΑΓΟΥΔΑΣ, ΣΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ, ΣΤΟΝ ΗΛΙΟ ΕΙΝ᾽ Η ΦΩΝΗ ΣΟΥ


 

PABLO NERUDA

 

ΣΑΝ ΤΡΑΓΟΥΔΑΣ, ΣΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ, ΣΤΟΝ ΗΛΙΟ  ΕΙΝ᾽ Η ΦΩΝΗ ΣΟΥ

 

Σὰν τραγουδᾶς, στὸν οὐρανό, στὸν ἥλιο εἶν᾽ ἡ φωνή σου·

τὸ στάρι τῆς ἡμέρας μας μετρᾶς κόκκο τὸν κόκκο·

μιλοῦν τὰ πεῦκα τὴ χλωρή, τὴν πράσινή τους γλώσσα

καὶ κελαηδᾶνε τὰ πουλιὰ ὅλα, μὰ ὅλα τοῦ χειμώνα.

 

Ἡ θάλασσα τὰ ὑπόγειά της πιάνει καὶ γεμίζει

μὲ μουγκρητὰ καὶ μὲ ἁλυσίδες, μὰ καὶ μὲ καμπάνες,

τὰ μέταλλα καὶ τὰ ἐργαλεῖα δῶσ᾽ του ντιντινίζουν

καὶ τῶν καραβανιῶν οἱ ρόδες οἱ βαριὲς στριγκλίζουν.

 

Ἐγὼ ὅμως μόνο τὴ φωνή σου ἀκούω ν᾽ ἀνεβαίνει —

μὲ ὁρμὴ ἀνεβαίνει καὶ μὲ ἀκρίβεια βέλους ἡ φωνή σου,

καὶ κατεβαίνει ἀργότερα μὲ τῆς βροχῆς τὸ βάρος·

 

παντοῦ ψηλά, πανύψηλα σπαθιὰ σκορπᾶ ἡ φωνή σου·

σὰν ἐπιστρέφει, μὲ βιολέτες εἶναι φορτωμένη,

καὶ γίνεται ἡ γλυκιά μου συνοδὸς μετὰ στὰ οὐράνια.

 

 

 

Μετάφραση: Γιῶργος Κεντρωτής.