ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

 

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ 1

Έκθεση Βιβλίου, Πεδίον του Άρεως, Περίπτερο του Gutenberg.
Πού είναι τα "Ιταλικά" του Σολωμού;!

ΑΓΚΙΝΑΡΑ

 

ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ Η "ΑΓΚΙΝΑΡΑ"

Συμμετέχω κι εγώ με μια μετάφραση ποιήματος του Νερούδα, την "Ωδή στην αγκινάρα"!

ΚΑΘΕ ΜΟΥ ΣΠΙΝΘΗΡΟΒΟΛΟ ΠΡΟΣΩΠΕΙΟ

 

ANNIE LE BRUN

 

[ΚΑΘΕ ΜΟΥ ΣΠΙΝΘΗΡΟΒΟΛΟ ΠΡΟΣΩΠΕΙΟ]

 

Κάθε μου σπινθηροβόλο προσωπείο πάει και κλείνεται μες στην πραγματικότητα λες και είναι βλέφαρο σεντεφένιου θηρίου. Κι εκεί πλέον δεν βλέπεις παρά μόνο μπλε: μπλε. Πιάνω εγώ τότε και καρφώνω τον ίλιγγό σας στον βυθό των γλαυκόχρωμων ελών του αμυδρού σαν λυκόφως πλήθους, του οποίου και οικειοποιούμαι τις καχεκτικές ταλαντεύσεις. Μειούμενες οι χειρονομίες γέρνουν το δίχως άλλο όπως οι λαιμοί των κύκνων προς το κάρβουνο των ηλιθίων ματιών τους. Αυτό δεν θα θέλατε ούτε καν να το θυμόσασταν.

 

Αλλά ξεσκαρτάροντας βάρη, έστω και με πολλή λεπτότητα, από τη ζυγαριά του ονείρου δεν σημαίνει ότι θα πέφτουμε πάντα επάνω σε κάποιαν αγέλη κροκοδείλων που θαν την έχει αράξει ζαβλακωμένη στα πρανή του χρόνου.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ «ΣΩΡΕΙΤΗ» ΤΟΥ [Φ.Κ.Β.]

 

ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ «ΣΩΡΕΙΤΗ» ΤΟΥ [Φ.Κ.Β.]

 

Η αυτοβιογραφία ως ποιητική: κατάθεση επεξεργασμένων στίχων (πεζών και λυρικών) και ανεπεξέργαστων, σωρηδόν και χύμα. Υλικό που έσπευσε με βία να αρθρωθεί σε λόγο σημαντικό παρά την εγγενή σμικρότητά του, και υλικό που δείχνει ότι περιμένει ακόμα με υπομονή και ζέση να ’ρθει η ώρα του: εδώ απλώς μαρτυρείται μια «προδικασία» του όλου εγχειρήματος. Εμπεδώνεται nomenclatura ποικίλη, παμποίκιλη και εναρμόνια: άλλοτε (ιστορικώς τουλάχιστον) γνωστή στον αναγνώστη και άλλοτε (τις πιο πολλές φορές) όχι απλώς άγνωστη, αλλά και αταύτιστη με το οποιοδήποτε έμψυχο υποκείμενο. Ρυάκια λόγου από διαλέκτου χύνονται σε ποταμούς από παλιά εννοημένους και εκ νέου εννοηματούμενους. Η ουσία του άρρητου ενυλώνεται σε γραπτό ρέοντα λόγο όπως προφέρεται από τον νου δια της γραφίδος του συγγραφέα. Και όπως σε ένα σπάραγμα του σωρείτη «έβρεχε λοξά», έτσι κυλούν λοξά και τα ρήματα του ποητικού νου, που από λόγος ενδιάθετος γίνεται λόγος εκφερόμενος, από raison γίνεται discours. Ο τόπος του έτσι αυτοβιογραφούμενου ποιητή συνδέεται και συγχέεται με την ιστορία: την προσωπική, των άλλων, τη μικρή, τη μεγάλη, την παγκόσμια. Κυριολεξίες και μεταφορές και λοιπά σχήματα λόγου, αλληλογίες και diversiloquia, παραφθορές ρημάτων και ξεστρατίσματα νοημάτων, παρομοιώσεις σαν μεταφορές, παρομοιώσεις πολύ δυνατότερες από μεταφορές (γι’ αυτό και υπερ-μεταφορές), αρτιγέννητα άπαξ λεγόμενα και φθαρμένα απ’ αιώνων έτυμα, και ένας σωρός από ρηματικές καταθέσεις στοιχείων του πρώην άναρχου λόγου που λογικεύεται με το είδωλό του τυπωμένο στο χαρτί και περιορισμένο στην ειρκτή της σελίδας, αλλά και πλήθος μέγα άλλων ερεθισμάτων – αυτό είναι –κρίνω – ο «σωρείτης» του [Φ.Κ.Β.]. Και βεβαίως η ανάγνωσή του είναι και gaudium και laetitia.

ΤΑ ΣΙΝΤΡΙΒΑΝΙΑ

 

GEORGES SCHÉHADÉ

 

ΤΑ ΣΙΝΤΡΙΒΑΝΙΑ

 

Τὰ σιντριβάνια ξεπηδοῦν σὰν γάτες

στραβοκοιτάζοντας τ᾽ ἄστρα μὲ χάρη·

στὸν κῆπο τῶν ἀκακιῶν ἀχάτες

σκορπίζει ὁλοῦθε τὸ λινὸ φεγγάρι

 

Χαρίσματα μιμοῦνται τῆς παγόδας·

κλειδιὰ ἀσημένια πέφτουν μὲς στοὺς κρίνους —

μιμοῦνται τοὺς ἠθοποιοὺς τῆς μόδας

ἀλλὰ καὶ τῆς φτωχολογιᾶς τοὺς σπίνους

 

Πίσω ἀπ᾽ τοῦ κήπου ἐκεῖ τὸν φράχτη πᾶνε

μὰ καὶ τῶν πραγμάτων ὁ ἀχὸς πηδάει

καὶ οἱ ἀόμματοι γιὰ ρόδα τὰ περνᾶνε

γι᾽ αὐτὸ κι αὐτὰ στὸν δρόμο σταματᾶνε

 

Μετάφραση: Γιῶργος Κεντρωτής.

ΔΙΕΤΕΛΕΣΑ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟ

 

ANNIE LE BRUN

 

[ΔΙΕΤΕΛΕΣΑ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟ]

 

Διετέλεσα φθινόπωρο αποφασιστικό με σύκα και φακίδες που έσκαγαν στο αγέλαστο χρυσάφι των ερωτευμένων σκαραβαίων, κοινώς χρυσοκανθάρων. Κάθε φορά στο τέλος η θάλασσα άνοιγε δουλοπρεπώς κάτω απ’ το εκάστοτε μαστίγιο κι έτσι προχωρούσαμε υπεροπτικοί και αφηρημένοι ανάμεσα στου φωτός τα συντρίμμια. Ισορροπώντας πάνω στο στιλέτο, που έμπηξα ανάμεσα στις μοσχοβολιές της νύχτας, πίστευα ότι ο κόσμος γύριζε σαν μήλο κεντημένο στων ενδυμάτων μου τον κήπο. Απ’ όλους τους παρενδυσιομανείς είχα την περιφρονητική γνώση των καμπυλωμάτων της σαμπάνιας. Δεν τρόμαζα στο πέρασμα των πρωινών μοτοσυκλετών πάνω από τις μαύρες δερματίνες του εγκεφάλου, ήλπιζα δε να στολιστώ διακριτικά με αθώα διαστροφή και γκρίζα μετάξια. Επρόκειτο άλλωστε να συγκρουστώ μετωπικά με τον καθρέφτη που έκοβε τη ζωή μου στα δύο.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΟΡΙΖΟΝΤΑΣ

 

ANNIE LE BRUN

 

ΟΡΙΖΟΝΤΑΣ

 

Μπλε, μπλε, μπλε

Του αίματος ο ήχος

Κόντρα στους κροτάφους του άνεμου

Τα μαλλιά της βροχής

Χτυπούν ένα τοπίο απρόσωπο

Χλομές και απόμακρες

Οι αναστατωμένες σελίδες

Του βιβλίου των πεδιάδων

Ανοίγονται σαν άλλες βεντάλιες

Κι ανάμεσά τους λιποθυμά η ομίχλη

Ενώ εντελώς αθόρυβα

Οι τροχοί της ημέρας

Του φωτός αλέθουν τους χόνδρους

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΦΥΣΗ

 

ANNIE LE BRUN

 

ΦΥΣΗ

 

Ένας μικρός περίφοβος και σιωπηλός σταθμός

Μες στη νύχτα τρέχει

Να συναντήσει ένα δάσος που διαβαίνει

Το δάσος είναι σκοτεινότερο απ’ τον υπόλοιπο κόσμο

Τα κλαδιά του ερέβη ωμά

Όσο πάνε σπάνε σπάζοντας

Και της απόγνωσης τους μουσαμάδες

Κάτι διστάζει, ναι διστάζει

Και είναι αδύνατον να δεις να μάθεις

Πού πάνε οι εποχές οι ασύνορες

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΑΣΤΕΙΑ ΧΩΡΑ

 

MARIANNE VON HIRTUM

 

ΑΣΤΕΙΑ ΧΩΡΑ

 

Ήταν ένα αλλόκοτο πρωινό-φύλλο

ένα αλλόκοτο πρωινό-πράσινο

τα πουλιά έπεφταν από τα δέντρα

τα πουλιά σαν φύλλα έπεφταν,

κι αμέσως-αμέσως το χώμα εγέμισε πεσμένα πουλιά

αστεία χώρα.

Έβρεχε κάτι γρήγορα φύλλα πυκνά σαν τη βροχή

βγαλμένα μέσα από ψόφια σύννεφα.

Αστεία χώρα,

δεν είχαν μείνει παρά μόνο παιδιά,

έτρεχαν χαμένα και με όλην τους την καχεξία κοίταζαν, γύρευαν

– δεν έβρισκαν.

Τούτα τα παιδιά ήταν φτιαγμένα από βροχή

όταν άνοιγαν τα παλτά τους τα βλέπαμε

να είναι από παγωμένο νερό μουσκεμένα.

Είχαν τεράστια μπλε μάτια

που τα ήθελαν για να πολεμούν

και που τα πετούσαν στους καβγάδες τους στα μούτρα των άλλων,

και που πεσμένα στη γη σάς κοίταζαν, σας κοίταζαν συνέχεια.

 

Και δεν θα πάψουν ποτέ να σας κοιτάζουν.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

Σ’ ΑΥΤΟΥΣ ΤΟΥΣ ΘΑΛΑΜΟΥΣ

 

MARIANNE VON HIRTUM

 

Σ’ ΑΥΤΟΥΣ ΤΟΥΣ ΘΑΛΑΜΟΥΣ

 

Σ’ αυτούς τους θαλάμους

το πρωινό μέλι θα με τρυπήσει –

είναι του πνεύματος θάλαμοι

Ωστόσο μου φτάνει η γλύκα

των ελίκων της ξανθής σου κόμης

Κάτω απ’ το θολό και αδιαφανές τζάμι ξέρω

χορεύουνε χιόνια:

και με ξεσκεπάζει αμέσως αποδεικνύοντάς με

ον ηλίθιο – το λιγότερο

Των ρακοσυλλεκτών ας πλησιάσει η νεολαία·

γιατί θα με κατηγορήσετε;

— ότι δεν έχω κίτρινα ξόρκια και έχω λίγη ελπίδα:

ακούω τις γόνδολες να παίζουν

στα σχοινιά με του ανέμου την άλμη

Ονειρεύομαι μια ζωή μαμούθ

σε φύλλα σκληρότερα

απ’  ό,τι οι τρεις της αγάπης μας πέτρες

Αν δεν έχεις πια λέξη να πεις

έλα να μοιραστείς την κυλινδρική μοναξιά μου

όπου μικρά κοριτσάκια θα μας βάλουν

στη μέση του κύκλου τους

Μπορώ να σφραγίσω τα χέρια μου

στο γυναικείο σου σώμα:

θα είναι ό,τι πιο αγαπημένο ως τριγωνική κεφαλή

γερμένη σε στήθη ανάμεσα

Είμαι το θηρίο που μπορεί να κάνει τα πάντα

σήμερα το πρωί

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΕΣ ΤΙΓΡΕΙΣ

 

MARIANNE VAN HIRTUM

 

ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΕΣ ΤΙΓΡΕΙΣ

 

Γοητευτικές τίγρεις

που τις αμαρυλλίδες ανάβετε

κτήνη ανθισμένα στα μετάξια

κρατήστε τούτο τον κίνδυνο μακριά μας

που είναι να υπάρχεις κακήν κακώς

και να μην είσαι

το βλέμμα σας πρέπει να επαρκεί

κύστη της ίριδας ικετευτική

μαύρα μάτια που έχετε το ένδυμά σας κορεσμένο

 

κεφάλια απελπισμένα έτσι

καθώς αρμενίζετε στη θάλασσα των κλουβιών

στους γαλάζιους πυριτόλιθους των πόθων

και δεν την έχετε πληρώσει

την ελευθερία μας να είμαστε άνθρωπος

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΤΟ ΨΩΜΙ ΜΟΥ

 

MARIANNE VAN HIRTUM

 

ΤΟ ΨΩΜΙ ΜΟΥ

 

Σκαρφάλωσα στους επτά λόφους

της ελπίδας, να βρω τη χαρά.

Τα λουλούδια

είχαν το χρώμα που είχαν

τα παιδικά μου μάγουλα.

Και ψάχνω για λίγο ψωμί.

Λίγο ψωμί για να ζήσω,

λίγο ψωμί για ν’ αγαπώ,

λίγο ψωμί για τα κίτρινα

φύλλα.

Λίγο ψωμί για την όψη που προσεύχεται,

Λίγο ψωμί για την όψη που κλαίει.

Ζητιάνευα το ψωμί μου

στους δρόμους και στα τραγούδια

σε κάθε όψη.

Ζήτησα το ψωμί μου στη θλίψη:

Και μου είπε: όχι.

αλλά ξέρω καλά

ότι ο Θάνατος έχει

και κρατάει το ψωμί μου

στα χέρια του.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΠΟΙΗΜΑ

 

MARIANNE VAN HIRTUM

 

ΠΟΙΗΜΑ

 

Ήμουν τραγούδι στην εξαφανισμένη κοιλάδα

λέει ο σκοτεινός και αξεδιάλυτος

το κοράκι

η κατσικούλα

τα ουρλιαχτά της πληγωμένης πέρδικας

αυτός που ήρθε στην κοιλάδα

είχε στο δάχτυλο το δαχτυλίδι του πεπρωμένου

εγώ που γράφω λέξεις σαν χρυσά κουδούνια

σήμερα είναι καλοκαίρι

και φεύγω

σπρώχνω τα τραγούδια να βγουν απ’ την πόρτα

το καλοκαίρι καθισμένο στη μέση του κρεβατιού μου

με το κόκκινο ποτό στο χέρι.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

Ο ΥΠΝΟΒΑΤΗΣ

 

MARIANNE VAN HIRTUM

 

Ο ΥΠΝΟΒΑΤΗΣ

 

Ήταν νέος, τόσο νέος.

Τον είδα να περνάει μέσ’ απ’ τα κλαδιά

μια πολύ μικρή

υπόγεια διάβαση

κάτι σαν βόλτα στα δέντρα με ό,τι υπάρχει τη νύχτα

με άρνηση

με αυστηρότητα.

Με σιγουριά δεν ξέρουμε

δεν ζούμε πια και καμιά ζωηρή ζέση.

Συγκινημένος επιπλέον

πέρα από κάθε ελπίδα και μες στο ήδη ελαφρύ χέρι του

το διάφανο

ήταν ήδη

η διαθήκη των φύλλων που πρόκειται να φύγουν.

Τούνελ — ένα μικρό πέρασμα.

Έρχεται από κάποιο βαλτώδες πόλισμα.

Πού πάει όμως;

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

ΑΡΧΙΖΩ ΝΑ ΛΙΚΝΙΖΩ ΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΜΟΥ

 

MARIANNE VAN HIRTUM

 

[ΑΡΧΙΖΩ ΝΑ ΛΙΚΝΙΖΩ ΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΜΟΥ]

 

Αρχίζω να λικνίζω τον χρόνο μου

από τις απουσίες σου έραψα ρούχο

το ξανάβαλα για κόντρα στο κακό

για κόντρα στην πείνα.

Μάζεψα λουλούδια απαθή χαλαρωτικά

για να τραγουδήσω τη δίψα

που έκλαιγε τόσο ωραία.

Στόλισα το μέτωπό μου με ξανθούς λόφους

άλλαξα τα πάντα.

Κυνήγησα τις επιθυμίες μου δίχως καημό

στις στρογγυλές πεδιάδες όπου ο ήλιος

είναι για αύριο.

Με κάτι δικά σου ψίχουλα

στον κλεμμένο άνεμο

το ένα μετά το άλλο

έφτιαξα ένα σύνολο

που διπλασιάζεται

και δεν γνωρίζει κούραση

στον ουρανό.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.