ΜΑΖΑ

 

CÉSAR VALLEJO

 

ΜΑΖΑ

 

Στο τέλος της μάχης, 
νεκρός ο μαχητής· τον πλησίασε κάποιος 
και του είπε: «Μην πεθαίνεις, σ’ αγαπάω τόσο!»
Πλην όμως, φευ, το πτώμα παρέμενε νεκρό. 
Το ζυγώσαν και δύο άλλοι και του ξανάπανε:
«Μη μας αφήνεις! Θάρρος! Γύρνα πίσω στη ζωή!»
Πλην όμως, φευ, το πτώμα παρέμενε νεκρό. 
Τότε πήγαν κοντά του είκοσι, εκατό, χίλιοι, πεντακόσιες χιλιάδες
φωνάζοντάς του: «Με τόση αγάπη, και να μη μπορείς να τα βολέψεις με τον θάνατο!»
Πλην όμως, φευ, το πτώμα παρέμενε νεκρό. 
Το περικύκλωσαν ύστερα εκατομμύρια, 
και φώναξαν με μια βουή: «Εδώ να μείνεις, αδελφέ μας!»
Πλην όμως, φευ, το πτώμα παρέμενε νεκρό. 
Τότε όλοι οι άνθρωποι πάνω στη γη
τον περικύκλωσαν· το θλιμμένο πτώμα τους είδε, συγκινήθηκε:
ανασηκώθηκε αργά-αργά, 
φίλησε τον πρώτο άνθρωπο μπροστά του, και περπάτησε.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΕ ΔΥΟ ΑΣΤΕΡΙΑ ΕΣΚΟΝΤΑΨΑ

 

CÉSAR VALLEJO

 

ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΕ ΔΥΟ ΑΣΤΕΡΙΑ ΕΣΚΟΝΤΑΨΑ

 

Ανάμεσα σε δυο αστέρια εσκόνταψα.

Υπάρχουν άνθρωποι τόσο άτυχο, που καν δεν έχουν

σώμα· ποσοτική η κόμη τους,

πέφτει, ίντσες-ίντσες, η πανευφυής τους θλίψη·

ο τρόπος, ανεβαίνει·

μη με ψάχνεις, μυλόπετρα της λήθης,

φαίνεται να βγαίνουν απ’ τον αέρα, ν’ αθροίζουν αναστεναγμούς με τον νου τους, ν’ ακούνε

μαστίγια καθαρά στον ουρανίσκο τους!

 

Βγαίνουν από το δέρμα τους, ξύνοντας τη σαρκοφάγο που γεννιούνται

και ξεκινάνε για τον θάνατό τους από ώρα σε ώρα

και πέφτουν, κατά μήκος του παγωμένου αλφαβήτου τους, με κατεύθυνση προς το έδαφος.

Αχ, τόσο πολύ! Αχ, τόσο λίγο! Αλίμονο σ’ όλες αυτές!

Αχ, στο δωμάτιό μου, να τις ακούω με φακούς!

Αχ, στον θώρακά μου, όταν αγοράζουνε ρούχα!

Αλίμονο στη λευκή μου λίγδα, στο κοινοπρακτικό τους κατακάθι!

 

Αγαπημένα ας είναι τα αφτιά Σάντσες,

αγαπημένα τα πρόσωπα που κάθονται,

αγαπημένος ο άγνωστος και η κυρία του,

ο πλησίον με μανίκια, λαιμό και μάτια!

 

Αγαπημένος ας είναι όποιος έχει κοριούς,

όποιος φοράει στη βροχή σκισμένα παπούτσια,

όποιος ξενυχτάει το πτώμα καρβελιού με δυο κεράκια,

όποιος του πιάνεται το δάχτυλο σε πόρτα,

όποιος δεν έχει γενέθλια,

όποιος έχασε τον ίσκιο του σε πυρκαγιά,

το ζώο, αυτό που μοιάζει με παπαγάλο,

αυτό που μοιάζει με άνθρωπο, ο πλούσιος φτωχός,

ο σκέτος δυστυχής, ο φτωχός φτωχός.

 

Αγαπημένος ας είναι

όποιος πεινάει ή διψάει, αλλά δεν έχει

πείνα να σβήνει όλη τη δίψα του,

ούτε δίψα να σβήνει τις πείνες του όλες!

Αγαπημένος ας είναι όποιος εργάζεται τη μέρα, τον μήνα, την ώρα,

όποιος ιδρώνει από πόνο ή από ντροπή,

όποιος, με εντολή των χεριών του, πηγαίνει σινεμά,

όποιος πληρώνει με ό,τι του λείπει,

όποιος κοιμάται ανάσκελα,

όποιος δεν θυμάται πια τα παιδικά του χρόνια· αγαπημένος ας είναι

ο φαλακρός χωρίς καπέλο,

ο δίκαιος χωρίς ράχη,

ο κλέφτης χωρίς τριαντάφυλλα,

όποιος φοράει ρολόι και έχει δει τον Θεό,

όποιος έχει τιμή και δεν πεθαίνει!

 

Αγαπημένο ας είναι το παιδί, που πέφτει και ακόμα κλαίει,

αγαπημένος ας είναι και ο άνθρωπος που έπεσε και δεν κλαίει άλλο!

 

Αχ, τόσο πολύ! Αχ, τόσο λίγο! Αλίμονο σ’ όλους αυτούς!

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΑΥΤΟ

 

CÉSAR VALLEJO

 

ΑΥΤΟ

 

Αυτό

συντελέστηκε ανάμεσα σε δύο βλέφαρα· έτρεμα

μες στη φλούδα μου, χολερικός, αλκαλικός,

άεργος πλάι στη λάγνα ισημερία,

στης ψυχρής πυρκαγιάς τα πόδια όπου και σταμάτησα.

 

Αλκαλική διολίσθηση, λέω,

από την αποδώ πλευρά του σκόρδου, πάνω από του σιροπιού την αίσθηση,

πιο βαθιά, πολύ πιο βαθιά, απ’ όλες τις σκουριές,

όταν πάει νερό και γυρίζει κύμα.

Διολίσθηση αλκαλική

ομοίως και πολύ μεγαλύτερη, στ’ ουρανού τις κολοσσιαίες εγκαταστάσεις.

 

Τί δόρατα και τρίαινες θα ρίξω, αν πεθάνω

στον φλοιό μου μέσα· σε ιερά φύλλα μπανάνας θα δώσω

τα πέντε υποβοηθητικά μου οστάρια,

αλλά και στο βλέμμα, στο ίδιο το βλέμμα!

(Λένε ότι στους αναστεναγμούς χτίζονται

καμιά φορά ακορντεόν οστεώδη και απτικά·

λένε ότι, όταν πεθαίνουν έτσι όσοι τελειώνουν,

αχ! πεθαίνουν έξω απ’ το ρολόι, με το χέρι

γραπωμένο σ’ ένα μοναχικό παπούτσι.)

 

Καταλαβαίνοντας τα όλα, κύριε συνταγματάρχα

και όλοι εσείς οι υπόλοιποι, με την θρηνητική αίσθηση αυτής της φωνής,

πονάω και συμπονώ τον εαυτό μου, βγάζω, με λύπη μου μεγάλη,

όλη νύχτα τα νύχια μου·

κι έπειτα δεν έχω τίποτα και μιλάω μόνος μου,

επανεξετάζω τα εξάμηνά μου

και, για να γεμίσω τη σπονδυλική μου στήλη, το σώμα μου πιάνω και παντού το αγγίζω.

 

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΜΙΑ ΓΥΝΑΙΚΑ

 

CÉSAR VALLEJO

ΜΙΑ ΓΥΝΑΙΚΑ

Γυναίκα με τρυφερούς μαστούς, μπροστά στους οποίους η γλώσσα της αγελάδας ανασταίνει έναν βίαιο αδένα. Άντρας με εγκράτεια, πηγούνι θεληματικό, με δεξιότητα στο να κάνει να χαλάνε δυο-δυο των σεντουκιών οι μεντεσέδες. Ένα παιδί είναι δίπλα στον άντρα, που το κουβαλάει κρατώντας το ανάποδα: του ζευγαριού το δεξί ζώο.

Ω ο λόγος του άντρα, απαλλαγμένος από επίθετα και επιρρήματα που αρνείται η γυναίκα στη μοναδική της περίπτωση ως γυναίκας, ακόμη και ανάμεσα στις χίλιες φωνές που βγάζει η Καπέλα Σιξτίνα! Αχ η φούστα της, στο μητρικό σημείο που ο μικρός βάζει τα χέρια του και παίζει με τις πτυχές, κάνοντας καμιά φορά τις κόρες της μάνας να μεγαλώνουν, όπως στων εξομολογητών τα επιτίμια!

Είμαι πολύ χαρούμενος που βλέπω έτσι τον Πατέρα, τον Υιό και το Άγιο Πνεύμα, με όλα τα εμβλήματα και τα διακριτικά των αξιωμάτων τους.

Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής.

 

ΚΑΦΕΔΕΣ ΚΑΙ ΓΛΥΚΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

 

ΚΑΦΕΔΕΣ ΚΑΙ ΓΛΥΚΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ